Itsas hondoko ingurumen-baldintzak monitorizatzeko sistema integratu baten garapena
Itsas hondoek habitat eta espezie ugari hartzen dituzte, eta funtsezko zeregina dute itsas ekosistemen funtzionamenduan. Hala ere, etengabe behatzeko ingurunerik zailenetakoak dira oraindik ere, sakoneragatik, ingurumen-baldintzengatik eta ekipamendu ozeanografikoak instalatzeak dakartzan konplexutasun eta kostuengatik.
Ohiko behaketa-metodoei esker, parametro jakin batzuei buruzko informazioa lor daiteke kanpaina edo aldi jakinetan, baina denboran zehar bilakatzen diren prozesuak aztertzeko denbora-bereizmena mugatua da. Lander ozeanografikoek muga horietako batzuk gainditzeko aukera ematen dute: itsas hondoan zuzenean instalatzen diren plataforma autonomoak dira, hainbat sentsore integra ditzakete eta aldagai fisiko eta biologikoak denbora luzez erregistratzeko aukera ematen dute, hala nola tenperatura, gazitasuna, presioa, korronteak, irudiak edo seinale akustikoak.
AZTIk esperientzia zabala du behaketa ozeanografikoan Bizkaiko golkoan eta euskal kostaldean, baita itsas ingurunea monitorizatzeko plataformak, ekipamenduak eta sentsore-sistemak ere. ItsasLander proiektuaren helburua gaitasun horiek itsas hondora zabaltzea da, lander ozeanografiko baten prototipoa eta bildutako datuak prozesatzeko tresna aurreratuak garatuz. Garapen horri esker, ekosistema horien behaketa jarraituago eta integratuago baterantz aurrera egin ahal izango da, eta egungo monitorizazio-sareak osatu.
ItsasLanderren helburu nagusia itsas hondoko ingurumen-baldintzak monitorizatzeko lander ozeanografiko bat diseinatzea da, hainbat behaketa-sistema integratzeko eta denbora-bereizmen handiko informazio fisikoa eta biologikoa sortzeko gai izango dena.
Horretarako, proiektuak teknologia horien egungo egoera aztertuko du; lehen prototipo bat garatu eta itsasoan probatuko du, sentsoreak eta sistemak integratzeko esperientzia eskuratzeko; eta urpeko kamerek eta sentsore akustikoek jasotako erregistroak automatikoki prozesatzeko algoritmoak garatuko ditu.
Fase horietan sortutako ezagutza oinarri izango da itsas hondoak behatzeko eta monitorizatzeko beharretara egokitutako lander berri baten diseinua zehazteko.
ItsasLanderri esker, lander ozeanografiko baten lehen prototipoa eta kontzeptu-probak izango dira eskuragarri, eta, aldi berean, egungo itsas behaketa-sareak indartu eta osatzeko gai izango den sistema baten diseinuan aurrera egingo da.
Proiektuak, halaber, datu-bolumen handiak eskuratu, biltegiratu eta automatikoki prozesatzeko prozesu berriak garatuko ditu, bereziki irudiak, bideoak eta seinale akustikoak tratatzeko. Garatutako algoritmoak espezie jakin batzuk detektatu eta sailkatzera bideratuko dira; horrela, eskuzko analisiaren beharra murriztu eta maiztasun handiko monitorizazioa erraztuko da. Gainera, lortutako datuei esker, espezieen presentziaren eta ugaritasunaren eta erregistratutako aldagai ozeanografikoen arteko harremanak aztertu ahal izango dira.
Gaitasun horiek informazio baliagarria eman dezakete hainbat arlotan, hala nola habitatak eta biodibertsitatea kontserbatu eta lehengoratzean, klima-aldaketan, arrantza-kudeaketan, akuikulturan, itsas energia berriztagarrietan edo urpeko azpiegituretan. Era berean, itsas ingurunea ebaluatu eta kudeatzeko informazio zientifiko erabilgarria sortzen lagunduko dute, baita Itsas Estrategiari buruzko Esparru Zuzentaraua bezalako politikak ezartzen ere.
Gipuzkoako Foru Aldundiak finantzatutako inbertsioa, Gipuzkoako Zientzia, Teknologia eta Berrikuntza Sarea laguntzeko Programaren barruan, Ekonomia Sustapeneko eta Proiektu Estrategikoetako Departamentua, 2025.
Inversión financiada por la Diputación Foral de Gipuzkoa dentro del Programa de apoyo a la Red guipuzcoana de Ciencia, Tecnología e Innovación, Departamento de Promoción
Económica y Proyectos Estratégicos 2025.

Sektoreak: Itsas eta portu-azpiegiturak, Offshore sektorea
Ikerketa lerroak: Digitalizazioa, Ekonomia urdina, Itsaso eta kostaldeko ingurumen-kudeaketa, Ozeanografia operazionala
Ikerketa-azpilerroak: Behaketa eta monitorizazioa denbora errealean, Itsas espezie eta habitatak kontserbatzea eta leheneratzea, Itsas ingurunearen osasun-egoeraren ebaluazioa, Itsas inguruneko ingurumen-inpaktua eta zaintza