Edukien aurkibidea
Lehen aldiz dokumentatu ahal izan da marrazo urdinaren (Prionace glauca) estaltze-saiakera bat Bizkaiko golkoan; naturan zuzenean oso gutxitan ikusten den jokabidea da hori. Grabazioa 2023ko uztailaren 31n egin zen, urpekaritza-saio batean, eta Ocean Wildlife Project taldeak hartu zuen.
Irudi-erregistroak marrazoen gorteiatzearekin bateragarriak diren jokabideen sekuentzia erakusten du: arra eta emea elkarren ondoan paraleloan igerian, arraren jarraipena, bular-hegatsari egindako hozkada eta bi aleak uretan iraulita geratzea. Elkarreraginak lau minutu baino pixka bat gehiago iraun zuen, baina ez zen kopulan amaitu; izan ere, emeak askatzea lortu zuen eta eremutik alde egin zuen.
Datu horiek, gainera, Web Ecology aldizkarian argitaratutako ikerketa zientifiko batean aztertu dira. Lana nazioarteko talde batek egin du, eta bertan parte hartu dute Wild Life Project-ek, euskal MakoPako enpresak eta AZTI zentro teknologikoak.
Sekuentzia hau ráfaga moduan grabatu zen:
Lanak 2021etik 2024ra bitartean bildutako informazioa bateratzen du, kanpaina zientifikoetan eta ekoturismo-irteeretan jasotakoa. Epe horretan, estaltzearekin lotutako markak zituzten 17 ale dokumentatu ziren.
Emaitzek erakusten dute orbainak zituzten banako gehienak emeak zirela, eta marka horiek batez ere saihetsetan kokatzen zirela; hala ere, brankietan eta bular-hegatsan ere agertzen ziren. Behaketak ekainetik urrira bitartean erregistratu ziren, udan maiztasun handiagoarekin.
Ikerketaren arabera, zuzeneko behaketa eta orbainen presentzia errepikakorra uztartuta, iradokitzen da euskal kostaldearen aurreko plataforma kontinentalaren maldak lotura izan dezakeela espezie honen jarduera erreproduktiboarekin Atlantiko ipar-ekialdean; hala ere, jarraipena zabaltzea beharrezkoa izango da hori baieztatzeko.
Eremu berean antzeko jokabideak ikusi dira beste espezie pelagiko batzuetan ere, hala nola arraia pelagikoan (Pteroplatytrygon violacea). Ebidentzia multzo honek iradokitzen du itsas eremu honek hainbat espezieren bizi-zikloaren fase desberdinetan garrantzi handia izan dezakeela.
“Behatutakoak une jakinetako gertakariak dira, baina itsaso zabalean aztertzea zaila den prozesuei buruzko informazio baliotsua ematen dute”, azaldu du Maite Erauskin-Extramiana ikertzaileak.
Ikuspegi zientifikotik, aurkikuntza honek ikerketa-ildo berriak irekitzen ditu marrazo urdinaren migrazioei, populazio-egiturari eta jokabide erreproduktiboari buruz. Gainera, agerian uzten du ekoturismo arduratsuak datu zientifikoen iturri osagarri gisa duen balioa.
“Halako jarduerek, modu kontrolatuan egiten direnean, itsaso zabalean aztertzea zaila den espezieei buruzko informazio paregabea eman dezakete”, gaineratu du Erauskin-Extramianak.
Aurkikuntzak, halaber, azpimarratzen du eremu horretan jarraipen zientifikoa indartzeko beharra, nazioarteko hainbat testuingurutan kaltebera gisa jotzen den espezie baten kontserbaziorako duen benetako garrantzia ebaluatzeko.
