ITTHACA

Testuingurua

Hainbat faktoreri esker, herrialde garatuek bizi-itxaropena handitu dute, eta, horren ondorioz, adineko biztanleria handitu egin da. ELGAn 80 urte edo gehiagoko pertsonen proportzioa 2010ean % 4 izatetik 2050ean % 10 izatera igaroko dela aurreikusten da, BPGaren % 3tik gorako gastuarekin.

Espainian, 55 urtetik gorakoak biztanleriaren % 40 izango dira 2030ean, eta Euskadin bizi itxaropena 80 urtetik gorakoa da jada.

Zahartze horrek erronka sozial, zientifiko eta ekonomiko bat planteatzen du, autonomia eta bizi kalitatea mantenduko dituen zahartze osasungarria sustatzeko ekimenak bultzatuz. Testuinguru horretan, “Zahartze osasungarri bateranzko ingurune eragingarriak” ekimen traktoreak adinekoen autonomia bost urtean luzatzea du helburu 2030erako, ZTBP Euskadi 2030en osasun estrategiaren barruan.

Bestalde, in vivo monitorizaziorako markatzaileak, iragarpen ereduak eta sentsorika identifikatuz adinekoen bizi kalitatea hobetzeko aplikatutako ezagutzari esker, biztanlerian esku hartzeko estrategia konbinatuak ezarri eta inplementatu ahal izango dira. Beraz, zahartze osasungarria nola gertatzen den ulertu nahi da, hori sustatzeko eta esku hartzeko, eta adinari lotutako gaitasun-galerak prebenitzeko.

Proiektuaren helburua

ITTHACAk (ITT Healthy Aging and Care-oriented Autonomy) Euskadiko biztanleria zahartuaren bizi-kalitatea eta osasuna hobetzea du helburu. Horretarako, proiektuak zahartze osasungarria sustatu nahi du, honako arrazoi hauengatik:

• Zahartzeari lotutako biomarkatzaileak eta markatzaileak identifikatzea.
• Zahartzearekin lotutako emaitzak aurreikusteko ereduak garatzea.
• Osasun parametroak in vivo monitorizatzeko sentsoreak erabiltzea.

Helburu zehatzak

AZTIren lana bi alderditan zentratuko da:

• Zahartze-eredu bereizgarriak zehaztea, hesteetako mikrobiotaren eta kate laburreko gantz-azidoak (SCFA) ekoizteko duen jarduera metabolikoaren ezaugarriengatik nutrizio-ohiturei lotuak, urtebeteko saiakuntza ausazko eta kontrolatu batean (n = 250 guztira; 125 kontrolerako eta 125 esku-hartzerako), dementzia arriskua duten 60 eta 85 urte bitarteko gizonengan eta emakumeengan zentratuta.
• Neurozientzia teknologiak inplementatzea, elikagaien testurak pertsona senior osasuntsuengan sortutako emozioei lotutako portaera patroiak identifikatzeko, eta zahartze osasungarri baterako prebentzio esku-hartzeetan eredu prediktibo gisa ezarri ahal izateko. Azterlan horiek ZITA bidez diseinatutako esku hartzeko azterlanetako parte-hartzaileekin egingo dira.

Parte hartzaileak

BIOBIZKAIA, FUNDACIÓN CITA-ALZHEIMER, MONDRAGON GOI ESKOLA POLITEKNIKOA, ACHUCARRO BASQUE CENTER FOR NEUROSCIENCE, TECNALIA RESEARCH & INNOVATION, AZTI

Finantzaketa