HARRAPATU

Testuingurua

Arriskuan, mehatxupean edo babestuta dauden espezieen (PET) harrapaketa ez-nahigabea (bycatch) da ekosisteman oinarritutako arrantza-kudeaketa jasangarri baterantz aurrera egiteko erronka nagusietako bat. Harrapaketa horiek gertatzen dira espezie komertzialetara zuzendutako arrantza-aparailuek nahi gabe espezie kalteberekin elkarreragiten dutenean, hala nola itsas ugaztunekin, itsas hegaztiekin, dortokekin edo zenbait marrazo eta arraiekin. Ugalketa-tasa baxuak eta populazio txikiak direla eta, heriotza gehigarri horrek arriskuan jar dezake haien kontserbazioa eta kate-efektuak eragin ditzake itsas ekosisteman.

Harrapaketa ez-nahigabearen arazoak ingurumen-esparrua gainditzen du, izan ere, ondorio sozioekonomiko garrantzitsuak ere baditu arrantza-sektorearentzat, araudi-murrizketen, espazio-denborazko itxieren edo galera operatiboen ondorioz. Espezie horietako askok izaera migratzailea dutenez, haien ebaluazioak eta arintzeak ikuspegi koordinatu eta diziplina anitzekoa eskatzen dute, informazio zientifiko sendoan oinarritua.

Europar eta nazioarteko mailan, espezie babestuen harrapaketa ez-nahigabea lehentasunezkotzat jotzen da hainbat arau- eta zientzia-esparrutan, hala nola Itsas Estrategiaren Esparru Zuzentarauan, OSPAR hitzarmenean, baita ICCAT eta ICES erakundeen jarduera-esparruetan ere. Testuinguru honetan, AZTIk urteak daramatza arrantza-egunkarietatik, lehen salmentako agirietatik eta ontzian zein portuan egindako laginketetatik datozen datuak biltzen, eta 2018az geroztik PET espezieen harrapaketa ez-nahigabeen erregistro derrigorrezkoa ere txertatu du.

Harrapatu proiektua sortu da datu ekosistemikoak eta arrantza-jarduerako datuak integratzeko behar horri erantzuteko, harrapaketa ez-nahigabearen ebaluazioan aurrera egiteko, arintze-neurri posibleak aztertzeko eta Bizkaiko Golkoan espezie babestuen kontserbazioaren balio ekonomikoa ebaluatzeko.

Helburuak

Helburu nagusia da PET espezieen harrapaketa ez-nahigabearen ebaluazio integralean, haren arintzean eta kontserbazioari lotutako balio ekonomikoan aurrera egitea, datu zientifikoetan oinarritutako ikuspegi ekosistemiko baten bidez.

Helburu espezifikoak:

• PET espezieen eta Euskal Herriko flotaren arrantza-jardueraren arteko elkarreragina aztertzea ikuspegi ekosistemikotik.
• ICEsek lehentasunezkotzat jotako espezieen banaketa espazio-denborazkoa aztertzea eta arrantza desberdinekin duten gainjartzea, biologging bezalako teknika berritzaileak erabiliz.
• Harrapaketa ez-nahigabearen arrisku handieneko eremuak (hotspots) identifikatzea, datu ekosistemikoak eta arrantza-ahalegina integratuz.
• Zetazeo txikien eta arte txikien arteko elkarreragina ebaluatzea, hartzaile akustiko pasiboak erabiliz, eta arintze-neurri posibleak aztertzea.
• Kudeaketa-neurri desberdinen inpaktu ekonomiko eta biologikoa aztertzea, espazio-denborazko itxieren agertokiak barne.

Espero den inpaktua

Harrapatu proiektuak espezie babestuen harrapaketa ez-nahigabea baldintzatzen duten faktoreen ulermena hobetzen lagunduko du, arrantza-kudeaketako erabakiak hartzeko oinarri zientifiko sendoa eskainiz. Emaitzei esker, arrisku handieneko eremuak eta egoerak identifikatu, arintze-neurriak ebaluatu eta horien ondorio ekologiko zein ekonomikoak aztertu ahal izango dira.

Sortutako ezagutzak ekosisteman oinarritutako arrantza-kudeaketa ezartzen lagunduko du, Itsas Estrategiaren Esparru Zuzentaraua betetzen eta Ingurumen Egoera Ona lortzen erraztuz, bereziki Biodibertsitatearen deskribatzaileari dagokionez. Era berean, proiektuak informazio giltzarria emango du kontserbazio-neurri eraginkorrak diseinatzeko, arrantza-sektorearen bideragarritasunarekin bateragarriak direnak.

Finantzaketa